~*~Sinterklaas ~*~



De stoute jongen

Er was eens een jongen, zo stout, die lachte om Sinterklaas.
Hij gooide zijn zusje met hout en maakte ontzettend geraas.
Hij was op zijn gemak of kneep een oogje toe
bij Sinterklaas zijn zak en Zwarte Piet zijn roe.
Zijn lieve zusje kreeg een zak van knikkers vol,
een koek van bladerdeeg, een marsepeinen drol.
Maar hem nam Sint voor straf naar ´t verre Spanje mee,
toen was men van hem af, o wee o wee o wee.
En weten jullie al waar of dat joch nu zit
In ´t eerste elleftal, al van Real Madrid.
En als die voetbalclub weer eens een wedstrijd wint,
wie roept er dan ´Hup hup`? Die goeie ouwe Sint.
Dus als je steeds lief wilt zijn dan ben je niet goed wijs
Wie stout is die maakt fijn, een hele verre reis.

 

   


Het heerlijke avondje is gekomen.......

 

Elk jaar rond half november arriveert Sinterklaas per stoomboot in Nederland. Op het scheepsdek springen zijn Pieten al vrolijk in het rond. Ook klimmen er wat in de mast, zodat ze al vast naar de kinderen op de kade kunnen zwaaien. Ook zijn schimmel Americo is meegereisd naar Nederland. Op de kade staan de kinderen hem op te wachten, zwaaien met vlaggetjes en zingen sinterklaasliedjes. Overal in het land is het groot feest. Ook op de t.v. is zijn aankomst te volgen. Vanaf de dag van aankomst tot 6 december wordt het een hele drukke tijd voor Sinterklaas en zijn knechtjes. De kinderen zetten hun schoen bij de open haard. Daar wordt lekkers ingestopt voor het paard, zoals hooi en suikerklontjes. 's Nachts als de kinderen slapen, rijdt Sint met zijn schimmel en zijn Pieten over de daken. De knechten hebben grote jute zakken bij zich waar allerlei kleine cadeautjes, pepernoten en chocoladeletters voor de lieve kinderen in zit. Deze worden door de schoorsteen gegooid, in de hoop dat ze in de schoen terecht komen. Sinterklaas heeft een groot rood boek waar alles in staat. Of de kinderen ondeugend zijn geweest of juist lief, wat ze graag willen hebben van de Sint en wat al niet meer. Alle verlanglijstjes zitten er ook in. Stoute kinderen krijgen van zwarte Piet een pak voor hun broek met de roe en worden in de zak gestopt. Enkele reis Spanje! Overdag gaat Sint met zijn gevolg alle scholen af, ook ziekenhuizen en winkels worden bezocht. Op 5 december, dat is de avond voordat de enige echte Sint stierf, is het pakjesavond. Alle kinderen zingen gezellig sinterklaasliedjes en bij veel gezinnen komt de Sint zelfs, geholpen door zijn Hulpklazen en Pieten, hoogstpersoonlijk op bezoek. En als het echt te druk wordt en hij kan het werk niet meer aan, dan bonst Piet gemakshalve even op het raam en zet stiekem een zak met cadeautjes bij de kinderen in de hal of de gang. Iedereen krijgt cadeautjes. Vaak zit er een gedichtje bij, die hardop voorgelezen wordt. Ook staan er allerlei lekkere dingen op tafel. Tussen het uitpakken en zingen door worden vaak spelletjes gedaan. Voor velen  een echt ´heerlijk avondje´.  Op 6 december vertrekt Sinterklaas helaas weer naar Spanje voor een lange, lange  vakantie. 

 


Maar wie is hij......
Waar komt hij oorspronkelijk vandaan

 


 

Iedereen herkent het verhaal hierboven.  Maar..... ook deze oer-Hollandse traditie vindt zijn oorsprong in het verre verleden. In de tijd dat de heidenen hun goden aanbaden en offers brachten om hen gunstig te stemmen was Wodan (ook Odin gemaand) de oppergod van de Germanen. Hij wordt meestal afgebeeld als een forse man met baard, breedgerande hoed en lange mantel. Hij vloog (reed) op zijn achtbenig paard Sleipnir en met zijn knechten Eckhard en Oel door het luchtruim. Zijn wapens waren 'donder en bliksem'.  Ook had Wodan altijd een speer bij zich, waarin bovenin de top een slang was verwerkt. 2  Zwarte raven, die altijd meevlogen, informeerden hem over het doen en laten van alle mensen op de aarde. 


....  en wat heeft Wodan met Sinterklaas te maken.
 

De christenen hebben hardnekkige pogingen gedaan om alle heidense feesten af te schaffen.  Ook de verering voor Wodan was hen een doorn in het oog. Deze offerfeesten eindigden vaak in ontzettende zuip- en ware vreetpartijen.  Door de opkomst van het christendom werd ook de heidense oppergod Wodan kerstend. Maar iets dat zich sinds eeuwen zo diep geworteld heeft, is zo maar niet weg te denken. Er zat niets anders op dan ook dit, oorspronkelijk bedoeld als zonnewendefeest, aan te passen. De oppergod werd een Heilige, een Sint. Het feest werd helemaal aangepast. Wodan's  mantel en baard  zijn altijd gebleven. Ook veel andere gebruiken en rituelen werden aangepast zoals je in de tabel hieronder kunt lezen.  Het zou goed kunnen dat zijn knechten symbool staan voor die 2 zwarte raven. Want ook de Pieten houden Sinterklaas op de hoogte over stoute en lieve kinderen.

 


 

Wanneer en waar is
Sinterklaas geboren

 


De bisschop uit Myra heette Hagios Nikolaos oftewel ‘Sint-Nicolaas’. Deze bisschop had in de 4e eeuw een aantal wonderen verricht in Klein-Azië. En na zijn dood is hij een heilige geworden. Eerst in Griekenland , vervolgens in Italië en tegen het einde van de tiende eeuw bereikt hij de heiligen status in West-Europa. In 1163 word zijn naam al vermeld in Utrecht.
 
Wanneer Sinterklaas precies is geboren is eigenlijk niet bekend. Men vermoed dat het in de tweede helft van de 3e eeuw geweest zal zijn. dus tussen 250 en 270 na Chr. Hij  is geboren in de turkse havenstad Patara in de streek Lycië in Klein-Azië.  Op zeer jonge leeftijd volgde hij zijn oom, die bisschop van Myra was op.

Sint Nicolaas was de beschermheilige van de zeelieden. Dit is ook de reden dat hij per stoomboot in Nederland aankomt. Sinterklaas is niet geboren op 5 december maar stierf op 6 december in het jaar 342. Om dit feit te herdenken wordt nog steeds op de vooravond van zijn sterfdag pakjesavond gehouden. In het jaar 1087, tijdens de turkenoorlogen,  werden zijn stoffelijke resten door de kooplieden overgebracht naar Bari in Zuid Italië .

 

 

 

Wat is  de oorsprong van de gebruiken
 

   
Wodan of Odin was oppergod van de Germanen Sinterklaas is de kindervriend van nu
Rijdt op een achtbenig paard, genaamd Sleipnir Rijdt op een witte schimmel, genaamd Americo
Oogst-offers werden aan Wodan gebracht In de schoen wordt hooi en suikerklontjes voor het paard gelegd
Rijdt met Slepnir door de lucht Rijdt met Americo over de daken
Heeft een breedgerande hoed Draagt een Sint´mijter
Draagt een wijde mantel Draagt een rode lange mantel
Heeft een speer met een slangenkop Loopt met een gouden staf met een krul
Geeft geschenken in de vorm van licht, warmte en van vruchtbaarheid Geeft geschenken aan alle kinderen
Wodan daalde af door de schoorsteen. Dus niet door het raam want dat hadden de huizen niet. Geschenken komen door de schoorsteen
Hij heeft twee raven Hugin (de gedachte) en Munin (het geheugen) die hem informeerden over wat de mensen op aarde deden. Sinterklaas heeft twee zwarte pieten die de kinderen vanaf het dak bespieden en daarna informatie doorgeven aan Sinterklaas
Wodan is de dichtersgod Met sinterklaas maken we gedichtjes voor elkaar
Wodan is alwetend Sint bezit het grote boek waar alles instaat
Wodan gaf Runen (tekens) aan de mensheid Sint geeft chocoladeletters
Wodan is beschermheer van de schoenmakers Bij sinterklaas wordt de schoen gezet
Bij het vruchtbaarheidsfeest werden veel noten geofferd. ze dragen de levenskiem Piet strooit pepernoten
Gevlochten broden en broodkransen werden geofferd aan de goden Speculaaspop en taai taai herinnert ons aan de broodoffers
Wodan heeft een baard Sinterklaas heeft een lange baard
   
 

á  naar boven  


Pepernootjes bakken


 

Voorbereiding:

Kneed alles door elkaar tot je een soepele deegbal hebt. Laat deze bal 1 uurtje in de koelkast staan. Leg bakpapier op de bakplaat os smeer hem in met boter. Draai kleine bolletjes van de helft van je deegbol (of maak leuke figuurtjes). Leg de balletjes op de bakplaat.  Druk elk bolletje een beetje plat met je duim. Bak de pepernootjes gaar en goudbruin en laat ze even afkoelen.

Ingrediënten:

     125 gram bloem
     125 gram zelfrijzend bakmeel
     100 gram boter
     90 gram bruine basterdsuiker
     2 eetlepels water
     1 mespuntje zout
     1 eierdooier
     1 theelepel speculaaskruiden
     1/2 theelepel kaneel
     1 mespuntje gemalen anijszaad

 


    

Het bakken:
Bak de pepernoten met een temperatuur van 150 tot 175 graden (gasstand 2 - 3) in een voorverwarmde oven. Schuif de plaat in het midden van de oven. De baktijd is ongeveer 20 minuten.

 


Symboliek
 

               

Schoen zetten

Om Wodan gunstig te stemmen werd zijn paard Sleipnir behoorlijk verwend door de Germanen. De kinderen zetten nu een schoen bij de schoorsteen of kachel.  Volgepropt met hooi, wortels en suikerklontjes.  In de legende van de 3 meisjes, zouden de munten in een schoen terecht gekomen zijn., die toevallig bij de schoorsteen stond of in een sok, die daar hing te drogen.
 

De roe Al vroeg in de geschiedenis bediende de Sint zich van de roe om stoute kinderen te straffen.
 
Rijmen en dichten De dichtkunst was aan Wodan gewijd. Wodan stal de dichtersmede van een reus en dronk ervan. Deze dichtersmede wordt ook wel het bloed van Kvasir genoemd. Tijdens het stelen verloor hij een slok van de dichtersmede en deze viel naar de aarde. Zo kreeg de mensheid ook dichterlijke gaven.
 
Zwarte Piet Wodan werd tijdens zijn reizen vergezeld door 2 zwart raven die hem informeerden over het wel en wee op aarde. In de Sintlegende zijn de knechten donker. In de eerste helft van de achtste eeuw werd Spanje overstroomd door muzelmannen, Moren uit Noord Afrika. Het was een islamitische bevolking die uit Berbers en Arabieren bestond.
 
Zwarte knecht Hier wordt uiteraard geen slaaf maar donkergetinte helper bedoeld.
 
Geschenken geven
 
Pepernoten strooien   Het strooien van pepernootjes  is waarschijnlijk een uiting van vruchtbaarheid, De heidenen offerden ook noten en fruit aan Wodan. Ook bij het huwelijk kennen we deze traditie, maar dan wordt er rijst gestrooid.
Gouden chocolademuntjes Waarschijnlijk is dit een traditie n.a.v. de legende van de drie arme meisjes.
 
Stoomboot Sinterklaas is de beschermheilige van de zeelieden, vandaar dat hij per boot aankomt.
 
Geldbuidel van Sint Hierin zaten de munten zie legende van 3 meisjes'.
 
Marsepeinen varkentjes De heidenen offerden vooral varkens aan Wodan. Dat is ook de reden dat er tegenwoordig nog steeds veel suikerbeestjes bij het sinterklaasfeest horen. Varkentjes van marsepein bijvoorbeeld.
 
 


 

Speculaaspoppen en suikerhartjes 

Staan symbool voor de vrijers in de legende van de 3 arme meisjes.
 

 

Sinterklaaslegendes
 

De drie arme meisjes zonder bruidsschat
In de achtste eeuw na Chr. ontstond de volgende legende:
Een edelman uit Myra was zo verarmd dat hij voor zijn drie dochters geen bruidsschat meer kon bekostigen. En waar geen bruidsschat is, daar zijn geen vrijers. De meisjes dreigden ongehuwd te blijven. Maar wat misschien nog erger was, voor hun levensonderhoud zouden ze op prostitutie aangewezen zijn. Toen besloot bisschop Nicolaas in te grijpen. 's Nachts ging hij, bijgestaan door het licht van de maan, naar het huis van de arme meisjes. Drie keer achtereen wierp hij geldstukken naar binnen totdat de som groot genoeg was voor een bruidsschat van ieder van hen. Aan deze legende danken wij tal van tradities van ons Sint-Nicolaasfeest: het onverwachte geven, het strooien, de geldstukjes, en de vrijers van speculaas.

De drie jongens in de vleeskuip
Deze legende is van belang voor de ontwikkeling van Sint-Nicolaas als patroon van de kinderen. Het verhaal ontstond in Noord-Frankrijk in de twaalfde eeuw. Drie scholieren die in een herberg wilden overnachten, werden daar door de waard vermoord, in stukjes gehakt en in een vleeskuip ingepekeld. Zij zouden een bijzonder maaltje voor de volgende gasten zijn. Maar de eerstvolgende gast was Sint-Nicolaas. Hij wekte de jongens weer tot leven. De waard beloofde voortaan een betrouwbaar christen en een beter vakman te zijn.

 

Dobbelstenenspel

Dit dobbelspelletje is een leuk alternatief voor mensen met weinig tijd. Een grappig, handig, lullig of gek cadeautje is snel gekocht.

Iedereen die deelneemt, zorgt voor twee pakjes van een afgesproken bedrag. Deze belanden in een grote mand. Aan het begin krijgt iedereen twee pakjes uit de mand, die dan ook direct uitgepakt worden. Vervolgens begint het grote dobbelen.

Iedereen gooit op zijn beurt met een dobbelsteen, waarbij er aan drie uitkomsten een consequentie vastzit. Wanneer je een drie gooit, ruil je met je rechterbuurman een pakje. Wanneer je een zes gooit, mag je met een willekeurige persoon uit de groep een pakje ruilen. Bij een één mag je met iemand van plaats wisselen. Hierdoor kun je zo weer aan de beurt zijn om met de dobbelsteen te gooien of naast iemand terecht komen met erg interessante pakjes. Het dobbelen gaat door totdat de vooraf afgesproken hoeveelheid tijd verstreken is.

Mogelijkheid is ook om het spel uit te breiden met opdrachten. Het spel wordt dan in twee ronden verdeeld. In de eerste ronde worden de cadeaus die ingepakt op tafel staan door te gooien met de dobbelsteen verdeeld en uitgepakt. Bij 4 ogen moet er een opdracht uitgevoerd worden. Deze opdrachten worden van te voren bedacht. Als alle opdrachten op zijn, gaat ronde twee verder zoals hierboven beschreven.

 

á  naar boven  

 

Waarom wordt het Sinterklaasfeest op 6 december gevierd????
Dat kun je lezen op de kerstmispagina.

 

Odins zwarte raven
 
Hugin en Munin, die dagelijks wegvliegen om het slagveld, de aarde, te overzien, vertegenwoordigen globaal ‘het denkvermogen’ en de ‘herinnering’, maar houden veel meer in dan deze woorden aanduiden. Hugin (van hugr) betekent ‘denkvermogen’, maar omvat zaken zoals neigingen, zienswijzen, verlangens, gevoelens, bedoelingen, motieven; terwijl Munin (van munr), ‘herinnering’, het gehele verleden vertegenwoordigt, bijeengebracht in een onvermijdelijk daaruit voortvloeiend heden, wat karma kan worden genoemd, en dat alle mogelijke omstandigheden teweegbrengt die de ziel moet overwinnen.  http://www.theosofie.net/sunrise/sunrise2002/septokt2002/lotmythologie.html